Jak zabezpieczyć przejścia instalacyjne przed ogniem?
Przejścia instalacyjne to miejsca, w których różnego rodzaju instalacje – elektryczne, wodne, kanalizacyjne, HVAC czy teletechniczne – przebijają się przez ściany lub stropy. Choć z pozoru są to niewielkie otwory, w sytuacji pożaru mogą okazać się „słabym ogniwem” systemu ochrony przeciwpożarowej. Odpowiednie ich zabezpieczenie to nie tylko wymóg formalny, ale przede wszystkim kluczowy element pasywnej ochrony przeciwpożarowej, który ma realny wpływ na bezpieczeństwo ludzi i trwałość budynku.
Dlaczego to takie ważne?
W przypadku pożaru, ogień i dym przemieszczają się najszybciej tam, gdzie napotykają najmniejszy opór – czyli właśnie przez nieuszczelnione przejścia instalacyjne. Jeśli nie zostaną odpowiednio zabezpieczone:
ogień może przedostać się do sąsiednich stref pożarowych,
dym i toksyczne gazy błyskawicznie rozprzestrzenią się po budynku,
drogi ewakuacyjne mogą zostać zadymione,
konstrukcja budynku może ulec osłabieniu.
Prawidłowe zabezpieczenie tych punktów jest wymagane przez Prawo budowlane oraz przepisy ochrony przeciwpożarowej, a także szczegółowo opisane w normach, takich jak PN-EN 1366-3.
Jakie są sposoby zabezpieczania przejść instalacyjnych?
🔥 1. Masowe uszczelnienia ogniochronne
Są to elastyczne masy ogniochronne (np. silikonowe, akrylowe, grafitowe), które stosuje się do wypełniania szczelin wokół kabli lub rur. Pod wpływem temperatury pęcznieją, zamykając prześwit i uniemożliwiając przenikanie ognia.
Zalety:
– szybka aplikacja,
– idealne do kabli i rur o mniejszych średnicach,
– możliwość łatwego doszczelniania przy modernizacji instalacji.
🧱 2. Zaprawy i zaprawki ogniochronne
To specjalistyczne zaprawy cementowe, które twardnieją i tworzą trwałe, niepalne wypełnienie. Sprawdzają się zwłaszcza przy większych przepustach, np. dla wiązek kablowych lub rur stalowych.
🧯 3. Obejmy ogniochronne i opaski pęczniejące
Montowane wokół rur z tworzyw sztucznych (np. PVC, PE, PP). Pod wpływem wysokiej temperatury opaska gwałtownie pęcznieje, zamykając przestrzeń po stopionej rurze.
Stosowane do:
– przejść instalacji kanalizacyjnych, wodnych i wentylacyjnych z tworzyw sztucznych.
🧰 4. Płyty i maty ogniochronne
Umożliwiają tworzenie modułowych przejść kablowych i rurowych, które można łatwo modyfikować. Często wykorzystywane w budynkach technicznych, serwerowniach czy pomieszczeniach rozdzielni.
Zalety:
– wysoka estetyka,
– łatwość rozbudowy i serwisowania,
– certyfikowane rozwiązania systemowe.
Na co zwrócić uwagę przy doborze zabezpieczeń?
Rodzaj instalacji – inne rozwiązania stosujemy do rur stalowych, inne do kabli elektrycznych czy rur z tworzyw sztucznych.
Konstrukcja przegrody – materiały i grubość ściany lub stropu wpływają na wybór konkretnej technologii.
Wymagana odporność ogniowa (EI) – zabezpieczenie musi spełniać wymaganą klasę odporności, zwykle EI 60 lub EI 120.
Certyfikacja i zgodność z przepisami – stosowane rozwiązania muszą mieć odpowiednie aprobaty techniczne i klasyfikacje ogniowe.
Możliwość późniejszych zmian – w niektórych obiektach warto zainwestować w systemy umożliwiające łatwą modyfikację.
Podsumowanie
Zabezpieczanie przejść instalacyjnych to często niedoceniany, ale absolutnie kluczowy element ochrony przeciwpożarowej. Właściwie dobrane i zamontowane zabezpieczenia mogą uratować życie, ograniczyć straty, a także spełnić wymogi prawne i techniczne. Warto powierzyć to zadanie specjalistom, którzy dobiorą system odpowiedni do charakteru obiektu i rodzaju instalacji.
